Ti-ta-tantième: de truc voor een lagere belastingdruk?

Naar aanleiding van het afsluiten van het boekjaar kan de algemene vergadering van een vennootschap beslissen om tantièmes uit te keren. Dit zijn vergoedingen aan één of meer bestuurders van een vennootschap die fiscaal doorwerken op het afgesloten boekjaar. Wat maakt van een tantième, in vergelijking met een dividend, een interessant alternatief om winst uit te keren?

Uitkering en verloning

Tantièmes zijn, net zoals dividenden, winstuitkeringen die een algemene vergadering toekent. Zowel een dividend als een tantième vormen een optie om winst uit de vennootschap te halen. Hier houdt de vergelijking tussen beiden ook op. Wat maakt dan net het verschil?

De toekenning van een tantième vereist dat de begunstigde een bestuurdersfunctie heeft in de vennootschap, terwijl men voor een dividenduitkering aandeelhouder moet zijn. Een tantième is niet alleen een winstuitkeringstechniek, maar het is ook een manier om één of meer bestuurders van een vennootschap te belonen. Inderdaad, niet elke bestuurder hoeft een tantième te krijgen en de tantième is niet noodzakelijk evenredig.

De begunstigde van een tantième kan zowel een natuurlijk persoon als een andere vennootschap zijn. Bij een kmo is het bovendien niet uitzonderlijk dat men niet alleen bestuurder maar ook aandeelhouder is. In dergelijke situatie heeft men dus een dubbele pet op. Diverse mogelijke winstuitkeringen zijn dan mogelijk.

Tantième en belastingen

Ook fiscaalrechtelijk onderscheidt een tantième zich van een dividend. Een tantième wordt als een bezoldiging aanzien en wordt aldus afgetrokken van het fiscaal resultaat van de vennootschap. Dit is niet het geval bij een dividenduitkering. Kortom, bij een tantième wordt de belasting betaald door de genieter, bij een dividend betaalt de uitkerende vennootschap de belasting. Opmerkelijk is ook dat de tantième fiscaal van de winst wordt afgetrokken in het jaar waarop ze betrekking heeft, dus niet in het jaar waarin de tantième is toegekend. Door haar winst op deze manier te bestemmen, kan een vennootschap haar fiscaal resultaat optimaliseren. Let wel: bij toekenning van een tantième aan een natuurlijke persoon mag de vennootschap niet vergeten om bedrijfsvoorheffing in te houden.

Bij een natuurlijke persoon worden tantièmes belast als een bedrijfsleidersbezoldiging. De genieter draagt er dus ook zelf sociale bijdragen voor af, betaalt personenbelasting en gemeentelijke opcentiemen. Wanneer men tantièmes uitkeert aan een rechtspersoon is er btw verschuldigd.

Tantième – timing

Wat een tantième nog meer fiscaal optimaal maakt ten opzichte van een bezoldiging, is de timing. Een tantième is, zoals gezegd, aftrekbaar in het jaar waarin de winst is gemaakt, niet in het jaar waarin de beloning is toegekend. De fiscus belast de genieter in in het jaar van de effectieve toekenning of betaalbaarstelling. Door een gebrek aan het ‘matching principe’ is de belasting de facto uitgesteld.

Bijvoorbeeld: een vennootschap maakt winst in het jaar 2018. De algemene vergadering van aandeelhouders, uiterlijk 6 maanden na het afsluiten van het boekjaar, in 2019 beslist om een tantième toe te kennen. Op die manier verlaagt het belastbaar resultaat van 2018. De bestuurder ontvangt de beloning pas in 2019 en betaalt dan belasting.

Daarnaast behoort een tantième tot de bezoldigingen die meetellen voor de berekening van de minimumbezoldiging als voorwaarde voor het verlaagd tarief in de vennootschapsbelasting. Een vennootschap kan bovendien middels een tantième ook na het afsluiten van het boekjaar nog ontsnappen aan de afzonderlijke aanslag bij gebrek aan minimumbezoldiging.

Bestuurdersprestaties

De verkrijger van een tantième moet een bestuursfunctie hebben in de vennootschap, ongeacht of hij ook aandeelhouder is. Deze éénmalige vergoeding is, net zoals een bonus, niet zozeer gelinkt aan de specifieke prestaties van de bestuurder, maar eerder aan het feit dat een vennootschap winst heeft gerealiseerd mede dankzij de inspanningen van de bestuurder.

Opgelet: wanneer aan de hand van tantièmes sprake is van ongeoorloofde winstverschuiving naar een  vennootschap. De fiscus kan de uitkering ervan mogelijk beschouwen als fiscaal misbruik. “Fictieve constructies” zijn absoluut te mijden.

Conclusie

Tantièmes zijn omwille van hun gunstige timing en winstverlagend effect een mooie fiscale plannings- en uitkeringstechniek. Voorzichtigheid blijft de moeder van de porseleinkast en dus is ongeoorloofd gebruik te mijden.

Volg aternio op LinkedIn voor meer finance, tax & legal nieuws.